APAKAH PERBEZAAN TARIKH LUPUT DENGAN TARIKH BAIK SEBELUM?

Pada label makanan berbungkus, pengguna sering menemui istilah “Tarikh Luput” (Expiry Date) dan “Baik Sebelum” (Best Before). Kedua-duanya berkaitan dengan tempoh penggunaan makanan, tetapi membawa maksud yang berbeza. Tarikh luput menunjukkan had tempoh penggunaan yang ditetapkan bagi sesuatu produk, manakala tarikh baik sebelum lebih menekankan tempoh produk dijangka mengekalkan mutu yang ditetapkan apabila disimpan mengikut arahan. Perbezaan ini penting supaya pengguna tidak menganggap semua makanan yang melepasi tarikh pada label mempunyai tahap risiko yang sama.

Secara saintifik, perubahan makanan sepanjang penyimpanan boleh melibatkan pertumbuhan mikroorganisma, pengoksidaan lemak, perubahan warna, kehilangan aroma dan kemerosotan tekstur. Sesetengah perubahan hanya menjejaskan kualiti, tetapi perubahan lain boleh melibatkan keselamatan makanan. Produk yang melepasi tarikh baik sebelum mungkin masih boleh digunakan jika keselamatannya dapat dipastikan, bungkusan berada dalam keadaan baik dan produk disimpan dengan betul. Sebaliknya, makanan yang telah melepasi tarikh luput tidak wajar digunakan atau dijual, khususnya apabila tarikh tersebut ditetapkan berdasarkan had keselamatan atau kesesuaian penggunaan produk.

Oleh itu, pengusaha perlu menetapkan penandaan tarikh berdasarkan penilaian jangka hayat yang sesuai, bukannya memilih tempoh secara anggaran atau meniru produk pesaing. Maklumat tarikh hendaklah jelas, mudah dibaca dan mematuhi keperluan pelabelan makanan Malaysia yang berkaitan. Pengusaha juga perlu memastikan keadaan penyimpanan yang dinyatakan pada label dipatuhi sepanjang pengedaran dan jualan. Tarikh pada label hanya bermakna apabila produk dikendalikan serta disimpan mengikut keadaan yang digunakan semasa penentuan jangka hayatnya.

—————————

“Tarikh pada label bukan sekadar angka untuk memenuhi syarat pembungkusan. Ia ialah maklumat penting tentang tempoh penggunaan dan mutu makanan. Tetapkan dengan bertanggungjawab, fahami maksudnya dan jangan abaikan keselamatan pengguna.”

Pesanan Uncle Kuden
KUDEN ACADEMY

Kamarudin bin Hasim (Uncle Kuden)

Pemilik dan penceramah di Kuden Food Safety Academy, berkelulusan Diploma Teknologi Makanan dari ITM (1978) serta B.Sc. dan M.Sc. dalam bidang Food Science & Technology dari The University of Tennessee, USA. Dengan pengalaman luas di F&N, MARDI, Kementerian Kesihatan Malaysia dan sebagai bekas CEO Selangor Tropical Fruit Industries, beliau kini aktif berkongsi ilmu Keselamatan Makanan, Pembungkusan, Pemprosesan Makanan, GMP dan Halal melalui ceramah jemputan bersama RISDA, UPM, KKM, MARA dan pelbagai institusi lain.